Cel badania Analiza bilirubiny całkowitej (kod ICD ) ma na celu zmierzenie łącznego stężenia bilirubiny w surowicy krwi, obejmującego frakcję niesprzężoną (pośrednią) oraz sprzężoną (bezpośrednią). Wynik odzwierciedla prawidłowość szlaku metabolicznego hemoglobiny oraz funkcję wątroby, w tym procesy koniugacji enzymem UDP‑glukuronylotransferazą. Wskazania kliniczne Obserwowana żółtaczka – zażółcenie skóry, błon śluzowych lub białek oczu.
Podejrzenie niewydolności wątroby, marskości lub innych uszkodzeń hepatocytów. Stany zwiększonej hemolizy, takie jak anemia hemolityczna, sferocytoza, talasemie, czy reakcje immunologiczne. Kontrola terapii żółciowej, leków o potencjale hepatotoksycznym (np. paracetamol, izoniazyd) oraz po przeszczepach wątroby. Ocena noworodków z podwyższonym poziomem bilirubiny – ryzyko kernicy, uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego oraz późniejszych zaburzeń rozwojowych.
W kontekście zaburzeń neurorozwojowych, monitorowanie hiperbilirubinemii u dzieci z ryzykiem wystąpienia spektrum autyzmu lub innych deficytów poznawczych. Materiał i przygotowanie pacjenta Do testu wymagana jest krew żylna pobrana na czczo, najczęściej w godzinach porannych (minimum 8‑10 godzin od ostatniego posiłku). Przed pobraniem należy unikać spożycia alkoholu oraz leków wpływających na metabolizm bilirubiny (np.
leki przeciwzapalne, niektóre antybiotyki) przez co najmniej 24 h. Metoda Standardowo w laboratoriach stosuje się metodę diazo‑Jendrassa, w której bilirubina reaguje z kwasem diazotowym, tworząc niebieski kompleks wykrywany spektrofotometrycznie przy określonej długości fali. Nowoczesne jednostki mogą wykorzystywać: Chromatografię cieczową wysokiej wydajności (HPLC) – pozwala precyzyjnie rozdzielić frakcje pośrednią i bezpośrednią.
Testy immunochemiczne oparte na przeciwciałach monoklonalnych – zapewniają wysoką czułość i specyficzność.
Normy Wartości referencyjne różnią się w zależności od wieku i płci: Noworodki (mg/dl): 1 dzień życia: 1‑2 dni: 2‑3 dni: 3‑6 dni: powyżej 1 miesiąca: Dorośli: Interpretacja wyników Podwyższony poziom bilirubiny całkowitej może mieć różne przyczyny, w zależności od dominującej frakcji: Frakcja bezpośrednia (sprzężona) – wskazuje najczęściej na zaburzenia odpływu żółci (kamica żółciowa, zwężenie dróg żółciowych, zapalenie dróg żółciowych).