Cel badania Pomiar stężenia białka całkowitego w surowicy służy do określenia łącznej ilości wszystkich frakcji białkowych krążących we krwi. Wynik jest użyteczny przy ocenie równowagi białkowo‑elektrolitowej oraz funkcji organów, które syntetyzują lub usuwają białka. Wskazania kliniczne Diagnostyka i monitorowanie chorób wątroby (np.
marskość, zapalenie wirusowe, stłuszczeniowa choroba wątroby) Ocena czynności nerek oraz zespołów nerczycowych i kłębuszkowych zapaleń nerek Badania szpiku kostnego przy podejrzeniu chorób mieloproliferacyjnych, szpiczaka mnogiego i innych gammopatii Rozpoznanie stanów niedożywienia, zaburzeń wchłaniania (celiakia, choroby zapalne jelit) oraz utraty płynów (odwodnienie) Śledzenie przebiegu chorób zapalnych, takich jak reumatoidalne zapalenie stawów, sarkoidoza czy choroby autoimmunologiczne Ocena wpływu niedoborów odżywczych na rozwój neurologiczny u pacjentów z ASD i innymi zaburzeniami neurorozwojowymi Przygotowanie pacjenta Próbkę pobiera się najczęściej rano po nocnym poście trwającym od 8 do 10 godzin.
Należy unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz spożycia dużych ilości białka w dniu pobrania, aby nie zakłócić wyniku. Materiał do badania Krew żylna pobrana do probówki z żelatyną, po odwirowaniu – surowica. Metoda Stężenie białka całkowitego oznacza się metodą spektrofotometryczną (kolorymetria) opartą na reakcji biuret, w której kompleks biuret‑białko wykazuje charakterystyczne niebieskie zabarwienie proporcjonalne do ilości białka.
Normy referencyjne (wartości prawidłowe) Noworodki (0‑7 dni): 44‑76 g/l Dzieci 7‑31 dni: 46‑70 g/l Dzieci 7‑12 miesięcy: 51‑73 g/l Dzieci 1‑3 lata: 56‑75 g/l Dzieci 3‑18 lat: 60‑80 g/l Osoby dorosłe (> 18 lat): 64‑83 g/l Wyniki powyżej normy Podwyższone stężenie białka całkowitego może świadczyć o: Odwodnieniu – zwiększone stężenie wszystkich składników osocza Przewlekłych procesach zapalnych (np.
reumatoidalne zapalenie stawów, sarkoidoza) Chorobach hematologicznych, w tym szpiczaku mnogiego i innych gammopatii Zaawansowanych chorobach wątroby (np.
przewlekłe zapalenie wirusowe typu C, marskość) Stanach katabolicznych związanych z nowotworami, ciężkim stresem metabolicznym lub intensywną terapią steroidową Wyniki poniżej normy Obniżone stężenie białka całkowitego może wynikać z: Niedożywienia lub diety ubogiej w białko Zespołów złego wchłaniania (celiakia, choroby zapalne jelit, niewydolność trzustki) Uszkodzenia wątroby (marskość, ciężki alkoholizm) ograniczającego syntezę białek Kłębuszkowego zapalenia nerek oraz zespołów nerczycowych prowadzących do utraty białka z moczem Niewydolności serca z przewlekłym obrzękiem, co powoduje rozcieńczenie białek w krwi Hipotyreozy i innych zaburzeń endokrynologicznych wpływających na metabolizm białek Rozległych oparzeń, urazów lub innych stanów, w których dochodzi do utraty białek przez uszkodzoną skórę Interpretacja wyników Wynik należy interpretować w kontekście pełnego obrazu klinicznego oraz dodatkowych testów laboratoryjnych, takich jak albumina, globuliny, enzymy wątrobowe (ALT, AST, GGTP), kreatynina oraz badania moczu.