Cel badania Analiza stężenia białka całkowitego w surowicy krwi pozwala określić sumaryczną ilość białek rozpuszczalnych w osoczu, w tym albuminy oraz globuliny. Wynik odzwierciedla funkcję wątroby (produkcja albuminy), stan układu immunologicznego (globuliny) oraz równowagę płynów w organizmie. Wskazania kliniczne monitorowanie ogólnego stanu zdrowia podczas rutynowych kontroli diagnozowanie i kontrola chorób wątroby (np. marskość, zapalenie) oraz nerek (np.
zespół nerczycowy) ocena stanu odżywienia, zwłaszcza w przypadkach niedożywienia lub przewlekłego katabolicznego procesu ustalanie przyczyn obrzęków, w tym obrzęków obwodowych i płynów trzewnych monitorowanie pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi, nowotworami (np.
szpiczak mnogi) oraz przewlekłymi stanami zapalnymi wsparcie diagnostyki w zaburzeniach neurorozwojowych, gdzie niedobór białek może wpływać na rozwój neurologiczny i immunologiczną podatność Materiał i metoda Do badania wykorzystuje się krew żylna, z której pobiera się surowicę. Próbka jest zazwyczaj pobierana po 8–12‑godzinnym poście, aby uniknąć wpływu posiłku na stężenie białek.
Stężenie białka całkowitego oznacza się metodą biuretową lub metodą spektrofotometryczną, które mierzą zdolność białek do tworzenia kompleksu z jonami miedzi, co powoduje zmianę absorbancji w zakresie 540‑560 nm.
Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi zaleca się: powstrzymanie się od jedzenia i napojów (z wyjątkiem wody) przez co najmniej 8 h unikanie intensywnego wysiłku fizycznego oraz stresu w dniu pobrania informowanie laboratorium o przyjmowanych lekach, zwłaszcza diuretykach, sterydach i suplementach białkowych, które mogą wpływać na wynik Interpretacja wyników Normy laboratoryjne mogą się nieco różnić w zależności od metody i laboratorium, ale typowe przedziały dla dorosłych wynoszą 6,0‑8,3 g/dl (60‑83 g/L).
Obniżone stężenie (hipoproteinemia) może wskazywać na: niedobór odżywczy, w tym niedobór białka w diecie zaburzenia wytwarzania białek w wątrobie (marskość, zapalenie) zespół nerczycowy, utrata białka z moczem przewlekłe choroby zapalne, choroby autoimmunologiczne zespół utraty białek w przewodzie pokarmowym (enteropatia) Podwyższone stężenie (hiperproteinemia) może być spowodowane: odwodnieniem (zwiększone stężenie w wyniku zmniejszenia objętości osocza) przewlekłymi stanami zapalnymi, chorobami autoimmunologicznymi zaburzeniami hematologicznymi, takimi jak szpiczak mnogi czy inne monoklonalne gammapatii przyjmowaniem dużych dawek suplementów białkowych W kontekście zaburzeń neurorozwojowych, nieprawidłowy poziom białka całkowitego może wpływać na dostępność aminokwasów niezbędnych do syntezy neuroprzekaźników oraz na funkcjonowanie bariery krew‑mózg, co może dodatkowo komplikować przebieg i leczenie takich schorzeń.