Cel badania Badanie ilościowe Białka C‑reaktywnego (CRP) określa koncentrację tego białka w surowicy krwi. CRP jest syntetyzowane w wątrobie pod wpływem cytokin zapalnych (m.in. interleukina‑6) i jego poziom gwałtownie rośnie w odpowiedzi na procesy zapalne, zakażenia, urazy oraz uszkodzenia tkanek.
Dzięki wysokiej czułości testu (CRP‑hs) możliwe jest także wykrycie niewielkich podwyższeń, które wiążą się ze zwiększonym ryzykiem chorób układu sercowo‑naczyniowego oraz z przewlekłymi, niskiego stopnia stanami zapalnymi obserwowanymi m.in. u osób z zaburzeniami neurorozwojowymi, takimi jak ASD. Wskazania kliniczne Ocena aktywności procesu zapalnego w infekcjach bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych. Monitorowanie przebiegu chorób autoimmunologicznych (np.
reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń). Wczesne wykrywanie niskiego stopnia zapalenia w profilaktyce chorób sercowo‑naczyniowych. Ocena ryzyka powikłań pooperacyjnych i po urazach. Wsparcie diagnostyki różnicowej w stanach gorączkowych nieokreślonego pochodzenia. Badanie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych, w tym autyzmu, gdzie podwyższony poziom CRP może wskazywać na przewlekły stan zapalny wpływający na funkcje neurobehawioralne.
Metoda Stężenie CRP oznacza się w surowicy metodą immunoturbidymetrii lub nefelometrii, wykorzystując przeciwciała monoklonalne o wysokiej specyficzności. W wersji high‑sensitivity (CRP‑hs) stosuje się odczynniki i aparaturę umożliwiającą wykrycie stężeń już od 0,1 mg/L, co zwiększa przydatność testu w ocenie ryzyka sercowo‑naczyniowego. Przygotowanie pacjenta Nie jest wymagana specjalna dieta – badanie może być wykonane na czczo lub po posiłku.
Unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz stresu emocjonalnego na 24 h przed pobraniem krwi, ponieważ mogą one tymczasowo podnieść poziom CRP. W przypadku podejrzenia ostrej infekcji lub urazu, pobranie krwi powinno nastąpić jak najszybciej, aby uzyskać wiarygodny wynik. Interpretacja wyników CRP – wynik w granicach normy, brak istotnego stanu zapalnego. 5 – 10 mg/L – niskie podwyższenie, może wskazywać na przewlekły, łagodny proces zapalny lub początkowy etap infekcji.
10 – 100 mg/L – umiarkowane podwyższenie, typowe dla aktywnych infekcji bakteryjnych, zapalenia tkanki lub urazu. >100 mg/L – silne podwyższenie, sugeruje ciężką infekcję bakteryjną, rozległy uraz, sepsę lub intensywny proces zapalny. Wartości 0,1 – 5 mg/L uzyskane w teście CRP‑hs są użyteczne w ocenie ryzyka chorób sercowo‑naczyniowych; podwyższone wartości w tej dolnej granicy mogą korelować z przyspieszonym rozwojem miażdżycy.