Cel badania Oznaczenie stężenia antygenu raka płaskonabłonkowego (SCC‑Ag) w surowicy krwi pozwala na wykrycie nowotworów wywodzących się z komórek płaskonabłonkowych oraz na ocenę przebiegu leczenia operacyjnego i zachorowalności po terapii. Wskazania kliniczne Diagnostyka podejrzenia raka płaskonabłonkowego (np. szyjka macicy, przełyk, płuco, jama ustna, skóra). Monitorowanie odpowiedzi na leczenie chirurgiczne, radioterapię lub chemioterapię.
Wczesne wykrywanie nawrotu choroby po zakończeniu terapii. U pacjentów z zaburzeniami neurorozwojowymi (ASD, PANS/PANDAS), u których obserwuje się zwiększone ryzyko niektórych nowotworów – badanie może być elementem kompleksowej kontroli zdrowia. Materiał 5‑10 ml krwi żylnej pobranej do probówki bez dodatku antykoagulantu. Po odwirowaniu – surowica, która jest przechowywana w temperaturze 2‑8 °C i analizowana najpóźniej w ciągu 24 h od pobrania.
Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi nie jest wymagana specjalna dieta ani post, jednak zaleca się unikanie intensywnego wysiłku fizycznego oraz spożycia alkoholu w dniu badania. Należy zadbać o prawidłowe pobranie krwi, aby uniknąć hemolizy, która może zakłócić wynik. Metoda Stężenie SCC‑Ag oznacza się metodą immunochemiluminescencji (ECLIA) lub immunoenzymatycznym testem ELISA.
Test opiera się na specyficznych przeciwciałach monoklonalnych wiążących antygen, co zapewnia wysoką czułość (do 0,5 ng/ml) i swoistość. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa: Wynik podwyższony (np. > 2,0 ng/ml) może sugerować obecność nowotworu płaskonabłonkowego, ale wymaga potwierdzenia dalszymi badaniami obrazowymi i histopatologicznymi.
Spadek poziomu po zabiegu operacyjnym lub terapii wskazuje na skuteczność leczenia, natomiast wzrost po początkowej remisji może być wczesnym sygnałem nawrotu. Kod ICD Badanie klasyfikowane jest pod kodem ICD I59 – oznaczenie antygenu raka płaskonabłonkowego w surowicy.