Cel badania Określenie ilości amyloidu A (SAA) w surowicy krwi, czyli białka ostrej fazy, którego podwyższone stężenie jest charakterystyczne dla reakcji zapalnej organizmu. Wskazania kliniczne Ostre i przewlekłe stany zapalne (np. infekcje bakteryjne, wirusowe, grzybicze) Choroby autoimmunologiczne (np.
reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń rumieniowokłowy) Monitorowanie aktywności zapalnej w zespołach PANS/PANDAS oraz innych zaburzeniach neurorozwojowych z komponentą neurozapalną Ocena ryzyka i progresji amyloidozy wtórnej Wsparcie w ocenie odpowiedzi na terapię przeciwzapalną Materiał biologiczny Krew żylna pobrana do probówki bez dodatku antykoagulantu, po odwirowaniu – surowica.
Metoda Stężenie amyloidu A oznacza się najczęściej metodą immunologicznego pomiaru – immunoturbidymetrii lub testu ELISA, które wykorzystują przeciwciała monoklonalne wiążące się specyficznie z SAA.
Interpretacja wyników Wartość prawidłowa – zazwyczaj Podwyższony wynik – wskazuje na aktywną reakcję zapalną; wartości 10‑100 mg/L obserwuje się przy umiarkowanych stanach zapalnych, a > 100 mg/L przy ciężkich infekcjach, zapaleniach ogniskowych lub aktywnych chorobach autoimmunologicznych. Trend zmian – spadek poziomu SAA po rozpoczęciu leczenia antyzapalnego potwierdza skuteczność terapii.
Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi nie jest wymagana specjalna diety, jednak zaleca się unikanie intensywnego wysiłku fizycznego oraz przyjmowania leków przeciwzapalnych (np. ibuprofen) na 24 h przed badaniem, jeśli to możliwe, aby nie zafałszować wyniku.
Kody ICD‑10 Badanie jest wskazane przy kodach takich jak R70.0 (podwyższony poziom białek ostrej fazy), M35.3 (amyloidoza wtórna) oraz przy kodach związanych z PANS/PANDAS (F84.0‑F84.9) i innymi zaburzeniami neurorozwojowymi, gdy istnieje podejrzenie neurozapalnego podłoża.