Cel badania Pomiar ilości metanolu (alkoholu metylowego) w wybranym materiale biologicznym – najczęściej w surowicy lub w pełnej krwi – w celu potwierdzenia lub wykluczenia zatrucia oraz określenia stopnia toksyczności. Wskazania kliniczne Objawy mogące sugerować zatrucie metanolem: nagłe zaburzenia widzenia, silny ból głowy, nudności, wymioty, zmiany świadomości oraz kwasica metaboliczna.
Niejasne objawy neurologiczne, które mogą być mylone z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym u osób z ASD. Ekspozycja zawodowa lub domowa na metanol, np. spożycie nielegalnych napojów alkoholowych, wdychanie oparów lub kontakt z substancjami zawierającymi metanol. Monitorowanie efektywności leczenia, takiego jak hemodializa, podanie etanolu lub fomepizolu. Materiał biologiczny Surowica lub pełna krew pobrana z żyły obwodowej – objętość 2‑5 ml.
W sytuacji braku możliwości pobrania krwi dopuszczalne jest użycie moczu, jednak wynik wymaga korekty ze względu na różnice w stężeniu metanolu. Metoda Stężenie metanolu najczęściej wyznacza się przy pomocy chromatografii gazowej połączonej z detektorem masowym (GC‑MS) lub z detektorem płomieniowo‑jonizacyjnym (GC‑FID). Alternatywne testy enzymatyczne i immunologiczne są dostępne, lecz charakteryzują się niższą czułością.
Standardowy przebieg analizy obejmuje: Odwirowanie próbki w celu uzyskania klarownej surowicy. Ekstrakcję metanolu przy użyciu odpowiedniego rozpuszczalnika organicznego. Wprowadzenie ekstraktu do kolumny chromatograficznej i detekcję wybraną techniką. Obliczenie wyniku w mg/dl lub µmol/l na podstawie krzywej kalibracyjnej.
Przygotowanie pacjenta Nie wymaga specjalnej diety, lecz zaleca się: Powstrzymanie się od spożycia alkoholu etylowego oraz produktów zawierających metanol na co najmniej 2 godziny przed pobraniem krwi. Transport próbki w warunkach chłodniczych (2‑8 °C) i dostarczenie jej do laboratorium w ciągu 24 h od pobrania. Użycie probówek z heparyną lub bez antykoagulantu, w zależności od przyjętej metody analitycznej.
Interpretacja wyników Stężenie prawidłowe: poniżej 0,2 mg/dl (wartość graniczna zależy od czułości zastosowanej metody). Poziom toksyczny: od 20 mg/dl wzwyż – wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Poziom ciężki: 50 mg/dl i więcej – wiąże się z wysokim ryzykiem trwałych uszkodzeń narządu wzrokowego oraz mózgu. Wartości pomiędzy 0,2 mg/dl a 20 mg/dl należy oceniać w kontekście objawów klinicznych i czasu od ekspozycji.