Cel badania Test ma na celu oznaczenie ilości alkoholu izopropylowego (propan-2-ol) w krwi pobranej w probówce z antykoagulantem EDTA. Wynik umożliwia wykrycie i ocenę stopnia zatrucia, a także monitorowanie narażenia zawodowego lub przypadkowego spożycia. Wskazania kliniczne Podejrzenie ostrego zatrucia alkoholem izopropylowym (ICD‑10 T51.0). Monitorowanie pacjentów po wypadkach przemysłowych, w których doszło do kontaktu z izopropanolem.
Ocena stężenia alkoholu izopropylowego w ramach badań toksykologicznych u osób z objawami neuropsychiatrycznymi, które mogą być spowodowane toksycznym działaniem środka. Kontrola poziomu alkoholu izopropylowego w badaniach przesiewowych w środowiskach pracy (np. laboratoria, zakłady przemysłu chemicznego). Materiał badania Próbka krwi pobrana w probówce zawierającej antykoagulant EDTA (etanolo‑dihydro‑kwas).
EDTA zapobiega krzepnięciu, co jest niezbędne przy analizie chemicznej. Metoda Stężenie alkoholu izopropylowego określa się najczęściej metodą chromatografii gazowej ze spektrometrią mas (GC‑MS) lub chromatografii cieczowej wysokiej wydajności (HPLC) z detekcją UV/FL. Próbka jest najpierw poddawana ekstrakcji ciecz‑ciecz, a następnie analizie w warunkach, które zapewniają rozdzielenie izopropanolu od innych składników krwi.
Przygotowanie pacjenta Nie wymaga specjalnego przygotowania, jednak zaleca się: Unikanie spożycia alkoholu i produktów zawierających izopropanol przez co najmniej 12 h przed pobraniem próbki. Wstrzymanie przyjmowania leków, które mogą interferować z analizą (np. niektóre środki przeciwbólowe), po konsultacji z lekarzem. Informowanie personelu o ewentualnym narażeniu na izopropanol w miejscu pracy lub w domu.
Interpretacja wyników Stężenie – wynik w granicach normy, brak dowodów na istotne narażenie. 0,5 – 2,0 mg/dl – niskie stężenie, może wskazywać na drobne narażenie lub wczesny etap zatrucia. > 2,0 mg/dl – podwyższone stężenie, sugeruje umiarkowane do ciężkiego zatrucia; wymaga oceny klinicznej i ewentualnej interwencji.
Wartości powyżej 10 mg/dl są rzadko spotykane i zazwyczaj wiążą się z ciężkim zatruciem, które może prowadzić do hipoksemii, zaburzeń metabolicznych i uszkodzenia narządów. Ograniczenia i uwagi Wynik może być zakłócony przez: Obecność innych alkoholi (np. Niewłaściwe przechowywanie próbki (np. podgrzewanie), co może prowadzić do utraty izopropanolu. Nieprawidłowe oznaczenie antykoagulantu – EDTA jest zalecany, ponieważ nie wpływa na analizę chemiczną alkoholu.