Cel badania Test AFP (alfa‑fetoproteina) mierzy stężenie tego białka w surowicy krwi. Podwyższony poziom może wskazywać na wrodzone nieprawidłowości płodu lub na obecność nowotworów wydzielających AFP. Wskazania kliniczne Monitorowanie ryzyka wad cewy nerwowej (np. rozszczep kręgosłupa) oraz innych wad rozwojowych (np. przepukliny brzusznej) u kobiet w ciąży, zwykle w 15‑20 tygodniu gestacji.
Diagnostyka i kontrola leczenia nowotworów wydzielających AFP, w szczególności raka wątrobowego (hepatocellular carcinoma), nowotworów zarodkowych (germ cell tumours) oraz nowotworów wywodzących się z wyrostka żółciowego. Ocena nieprawidłowości wątrobowych, takich jak marskość wątroby, które mogą wpływać na poziom AFP. W niektórych przypadkach, w połączeniu z innymi markerami, pomoc w ocenie ryzyka rozwoju zaburzeń neurorozwojowych u dziecka.
Metoda Analiza przeprowadzana jest metodą immunochemiczną – najczęściej immunoenzymatycznym testem (ELISA) lub immunochemiluminescencyjnym (CLIA). Próbka surowicy pobrana z krwi żylnej jest poddawana reakcji z przeciwciałami specyficznymi dla AFP, a wynik wyrażany jest w nanogramach na mililitr (ng/ml). Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi nie jest wymagana specjalna diety ani post.
W przypadku badań prenatalnych zaleca się, aby pacjentka nie przyjmowała suplementów kwasu foliowego w dniu pobrania, aby nie wpływały na wynik. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa – w surowicy nieciężarnych osób wynosi zazwyczaj Ciąża – w 2. trymestrze poziom AFP naturalnie rośnie i może wynosić 20‑250 ng/ml; wartości powyżej 2,5‑3‑krotności mediany (MoM) sugerują zwiększone ryzyko wady cewy nerwowej.
> 200 ng/ml) może wskazywać na raka wątrobowego, nowotwory zarodkowe lub inne guzy wydzielające AFP. Obniżone wartości – rzadko klinicznie istotne, mogą wystąpić przy niewydolności wątroby lub po intensywnej terapii. Uwagi kliniczne Wynik badania AFP powinien być interpretowany w kontekście innych badań (np. USG płodu, markerów nowotworowych, wyników biochemii wątrobowej).
W przypadku podejrzenia wady rozwojowej płodu, wynik podwyższony wymaga dalszej diagnostyki, najczęściej ultrasonografii oraz ewentualnie testów genetycznych. W onkologii, zmiany poziomu AFP służą do monitorowania odpowiedzi na terapię i wykrywania nawrotu choroby. Kod ICD Kod ICD: L07 – oznacza badanie laboratoryjne alfa‑fetoproteiny. Materiał biologiczny Do analizy wymagana jest krew żylna – surowica.