Cel badania Badanie określa stężenie aldosteronu w surowicy krwi, co pozwala na ocenę funkcjonowania osi renina‑angiotensyna‑aldosteron (RAA) oraz na wykrycie nieprawidłowości w gospodarce wodno‑elektrolitowej, które mogą wpływać na ciśnienie tętnicze i pracę nerek. Wskazania kliniczne Rozpoznanie nadciśnienia wtórnego, zwłaszcza w podejrzeniu hiperaldosteronizmu (pierwotnego lub wtórnego). Ocena przyczyn niewydolności nerek związanej z zaburzeniami sodowo‑potasowymi.
Diagnostyka guzów nadnerczy (gruczolak, przerost) oraz innych patologii kory nadnerczy. Monitorowanie leczenia lekami oddziałującymi na układ RAA (inhibitory ACE, blokery receptora AT‑II, diuretyki, antagonisty aldosteronu).
Badanie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych – nieprawidłowa regulacja aldosteronu może wpływać na funkcje neurobehawioralne i jest rozważana u pacjentów z ASD, gdy występują współistniejące zaburzenia metaboliczne, nadciśnienie lub nieprawidłowości elektrolitowe. Ocena przyczyn hiperkaliemii, hiponatremii oraz stanu przedoperacyjnego u pacjentów planujących zabiegi chirurgiczne.
Metoda pomiaru Stężenie aldosteronu oznacza się najczęściej metodą immunologiczną (ELISA, testy chemiluminescencyjne) lub, w laboratoriach o wyższej specjalizacji, spektrometrią masową (LC‑MS/MS). Wynik podaje się w jednostkach ng/dL lub pmol/L. W praktyce klinicznej często wylicza się stosunek aldosteron/renina (ARR) jako wskaźnik przesiewowy hiperaldosteronizmu.
Przygotowanie pacjenta Badanie powinno być wykonane rano, najczęściej między 08:00 a 09:00, po nocnym poście trwającym co najmniej 8 h. Pacjent musi przyjąć pozycję stojącą lub siedzącą przez minimum 30 min przed pobraniem krwi – pozycja leżąca może fałszować wynik ze względu na zmniejszoną aktywność układu RAA. Unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz spożycia dużej ilości soli (sodu) w dniu pobrania.
Wstrzymać przyjmowanie leków wpływających na RAA (inhibitory ACE, ARB, diuretyki, suplementy potasu, leki mineralokortykokiny) przynajmniej 14 dni przed badaniem, o ile nie jest to sprzeczne z zaleceniami lekarza. Kobiety w ciąży i dzieci wymagają indywidualnego podejścia – w ciąży zakresy referencyjne są wyższe, a u dzieci należy stosować normy wiekowe. Materiał biologiczny Do analizy pobiera się 5 ml krwi żylnej.